కామాత్మానః స్వర్గపరా

కామాత్మానః స్వర్గపరా జన్మకర్మ ఫలప్రదామ్। క్రియా విశేషబహుళాం భోగైశ్వర్యగతిం ప్రతి॥43॥2॥ శ్రీమద్భగవద్గీత..।సాంఖ్య యోగము... శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి చెబుతున్నాడు.అర్జునా!చాలా మందికి స్వర్గం దక్కాలి అనే లాలస ఎక్కువ ఉంటుంది అని చెప్పాను కదా!ఆ కోరిక,కామన ఎక్కువై లెక్కకు మిక్కిలి కర్మకాండలలో మునిగి తేలుతుంటారు.ఎవరు ఏమి చెప్పినా స్వర్గ ప్రాప్తి విషయంగా,ముందు వెనకా చూసుకోకుండా,సరైన ఆలోచన,వితరణ లేకుండా చేసేస్తుంటారు.అక్కడ మనసు భగవంతుడి పైన లగ్నం చేయడం,నిబద్ధత ఉండడం ఉండవు.ఎట్లో ఒకట్ల సంపాదించేసెయ్యాలి అనే ఆరాటమూ,కోరిక తప్ప.దానికి పర్యవసానం ఏందే చెప్పమంటావా?వాళ్ళందరూ కూడా జనన మరణ ప్రవాహంలో కొట్టుకు పోతారు తప్ప,స్వర్గము,మోక్షము అనే తీరం చేరరు.

యామిమాం పుష్పితాం వాచం

యామిమాం పుష్పితాం వాచం ప్రవద న్త్యవిపశ్చితః। వేద వాదరతాః పార్థ నాన్య దస్తీతి వాదినః॥42॥2॥ శ్రీమద్భగవద్గీత...సాంఖ్య యోగము... శ్రీకృష్ణుడు ఎలాంటి మొహమాటం లేకుండా మానవుడి బుద్ధి ఎలా ఉంటుందో అర్జునుడికి చెబుతున్నాడు.హే అర్జునా!హే పార్థా!వివేకం లేని జ్ఞానం వలన ఎలాంటి ఉపయోగము ఉండదు.కొందరు వేదాలు చదివేస్తారు,ఏమి చేస్తే స్వర్గం దక్కుతుంది అని.స్వర్గ ప్రాప్తి సాథన లాలసలో పడి లేస్తుంటారు.లేచేది ఏంది?ఘాటుగా మునుగుతుంటారు.దానికి మించినది లేదని తెగ వాదిస్తుంటారు.మాటలు,చేతలు తప్ప మనస్పూర్తిగా,మనసా వాచా కర్మణా పాటించరు.

వ్యవసాయాత్మికా బుద్ధి

వ్యవసాయాత్మికా బుద్ధి రేకేహ కురునందన। బహుశాఖా హ్యనంతాశ్చ బుద్ధయో వ్వయసాయినామ్॥41॥2॥ శ్రీమద్భగవద్గీత...సాంఖ్య యోగము... అర్జునుడికి శ్రీకృష్ణుడు విపులంగా వివరిస్తున్నాడు.ఓ అర్జునా!కురునందనా!ఈ యోగంలో అన్నిటికంటే నిశ్చలమయిన బుద్ధి ఉండడం చాలా ముఖ్యం.ఎందుకంటే అది ఒక్కటే ఏక కారణంగా ప్రకాశిస్తుంది.అంటే మనసు నిశ్చలమయితే మనము సరిగ్గా ఒకే విషయం పైన దృష్టి సాధించగలము.అనుకున్నది అనుకున్నట్లు సాథించగలము.అదే నిశ్చయత్వము లేదనుకో,ఏమవుతుంది.కనిపించనివన్నీ కావాలనిపిస్తుంది.ప్రతిదీ చేయాలనిపిస్తుంది.మనసుకు నిగ్రహం ఉండదు.అన్నిటి వెనకా వెంపర్లాడుతుంటుంది.ఏది కావాలి,ఏది వదులుకోవాలి అనే ఖచ్ఛితత్వం ఉండదు.ఇంతకీ నేను చెప్పొచ్చేది ఏందంటే నిశ్చయ వివేకం లేని వారి జ్ఞానము అనేక భేదాలతో,అనంత ముఖాలుగా ఉంటుంది.

నేహాభిక్రమ నాశోఽస్తి ప్రత్య వాయో

నేహాభిక్రమ నాశోఽస్తి ప్రత్యవాయో న విద్యతే। స్వల్ప మప్యస్య ధర్మస్య త్రాయతే మహతో భయాత్॥40॥ శ్రీమద్భగవద్గీత...సాంఖ్య యోగము.... శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి ముందర భయం పోగొడుతున్నాడు.ధైర్యం నింపే ప్రయత్నం చేస్తున్నాడు.అర్జునా!ఈ యోగంలో అభిక్రమ నాశం లేదు.ప్రత్యవాయ దోషం కూడా అసలే లేదు.అభిక్రమము అంటే మొదలు పెట్టిన పని అని అర్థము.అంటే మనము మొదలు పెట్టే పని వృథా కాదు అని అర్థము.అలాగే ప్రత్యవాయము అంటే అసంపూర్తిగా వదలి వేయడం అని అర్థము.అంటే ఏదైనా పొరపాటు,తప్పుల వలన చేయవలసిన పని అసంపూర్తిగా ఆగి పోయింది అనుకో,అయినా కూడా ఏ పాపమూ అంటదు అని అర్థము. అంటే ఈ కర్మ యోగము ప్రకారము ఏ పని అయినా కొంచెమే చేసినా,ఆచరించినా,ఫలితము చాలా గొప్పగా ఉంటుంది.సంసార భయము నుంచి మానవుడిని ఒడ్డుకు చేరుస్తుంది.ఇక్కట్ల నుండి తప్పిస్తుంది.

ఏషా తేఽభిహితా సాంఖ్యే

ఏషా తేఽభిహితా సాంఖ్యే బుద్ధిర్యోగే త్విమాం శృణు। బుద్ధ్యా యుక్తో యయా పార్థ కర్మబంధం ప్రహాస్యసి॥39॥2॥ శ్రీమద్భగవద్గీత...సాంఖ్య యోగము... శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడితో అనునయంగా చెబుతున్నాడు.పార్థా!కిరీటీ!ఇప్పటి దాకా నేను నీకు ఆత్మ తత్త్వం గురించి చెప్పాను.అది నీకు అర్థం అయిందనే ఆశ పడుతున్నాను.ఇప్పుడు ఇంక నీకు కర్మయోగము గురించి చెబుతాను.సాంఖ్య యోగము అంటే జ్ఞాన యోగము.ఏ యోగ జ్ఞానం వలన నువ్వు కర్మ బంధాలలో ఇరుక్కోవో,ఆ విశిష్టమయిన కర్మ యోగాన్ని నీకు పరిచయం చేస్తాను.మనసు లగ్నం చేసి మంచిగా విను.

సుఖ దుఃఖే సమే కృత్వా

సుఖ దుఃఖే సమే కృత్వా లాభాలాభౌ జయాజయౌ। తతో యుద్ధాయ యుజ్యస్వ నైవం పాప మవాప్స్యసి॥38॥2॥ శ్రీమద్భగవద్గీత....సాంఖ్య యోగము... శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి సహేతుకమయిన మాటలు చెబుతున్నాడు.అర్జునా!నీ భయం ఏంది,ఇప్పుడు?అయిన వాళ్ళను,పెద్దవాళ్ళను చంపడం పాపం అని కదా!కానీ నీకు తెలుసా?అన్నిటినీ సమానంగా తీసుకోవడం నేర్చుకోవాలి.నీవు సుఖ దుఃఖాలనూ,లాభాలాభాలనూ,జయాపజయాలనూ సమానంగా స్వీకరించు.ఆ మనోస్థైర్యంతో యుద్ధం చెయ్యి.దేనికీ చలించకుండా,ఎలాంటి ప్పతిఫలమూ ఆశించకుండా నీ కర్మలను నీవు నిర్వర్తించావంటే ఎలాంటి పాపమూ నిన్ను అంటదు.కడిగిన ముత్యంలాగా మెరిసిపోతావు.

హతో వా ప్రాప్స్యసే స్వర్గం

హతోవా ప్రాప్స్యసే స్వర్గం జిత్వా వా భోక్ష్యసే మహీమ్। తస్మా దుత్తిష్ఠ కౌంతేయ యుద్ధాయ కృతనిశ్చయః॥37//2/ శ్రీమద్భగవద్గీత...సాంఖ్య యోగము... శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి మంచి మాటలు చెబుతున్నాడు.అర్జునా!పాండవ మథ్యమా!ఎందుకు ఈ గందరగోళం,గలభా గలభా!ప్రశాంతంగా ఆలోచించు.నీకే అర్థమవుతుంది.యుద్ధం చేస్తూ చేస్తూ మరణించావనుకో వీరమరణం పొందావని అందరూ నిన్ను శ్లాఘిస్తారు.అంతేనా?స్వర్గం పొందుతావు.అక్కడ స్వర్గ సుఖాలూ పొందుతావు.చెడుగా ఎందుకు అనుకోవడం.యుద్ధం చేసి గెలిచావనుకో!ఈ భూలోకంలో రాజ్యాన్నీ పొందుతావు,సకల సౌభాగ్యాలూ అనుభవిస్తావు.అంటే ఎటుపోయి ఎటొచ్చినా నువ్వు సుఖపడటం ఖాయం! మరి అట్లాంటప్పుడు ఈ పనికిమాలిన తర్జన భర్జనలు ఎందుకు?యుద్థం చేస్తాను,చెయ్యాలి,గెలవాలి అని ధృఢ సంకల్పంతో లేచి నడుము బిగించు.కదన రంగంలో కదం తొక్కు.నీకు తిరుగు లేదు.విజయం నీ ముందర వచ్చి వాలుతుంది.సానుకూల ధృక్పథంతో శంఖం పూరించు.